Je legt twee vingers in je hals en telt mee met de klok. Vijftig slagen, misschien iets minder. Je telt nog een keer, want dit voelt te traag.
Je herkent het ook als je moe en een beetje suf overeind komt en je hart amper voelt kloppen. Of als je duizelig wordt zodra je opstaat. Of als je 's avonds op de bank ligt en die zware, langzame slagen je onrustig maken. Dit is geen aanstellerij. Je lichaam geeft een signaal, en het is logisch dat je daarvan schrikt.
Loop je hier al langer mee rond? Maak vrijblijvend kennis met een coach in een kennismakingsgesprek. Eén gesprek, jij beslist daarna zelf.
Plan een gratis kennismakingWat een lage hartslag in rust eigenlijk betekent
Een gezond hart klopt in rust ongeveer 60 tot 100 keer per minuut. Zit je daar structureel onder, dan spreken we van een lage hartslag. Op zichzelf hoeft dat niets ergs te zijn.
Sterker nog: hoe fitter je bent, hoe lager je hartslag in rust vaak is. Een getraind hart pompt per slag meer bloed rond en hoeft dus minder hard te werken. Sporters hebben daarom regelmatig een lage hartslag zonder dat er iets aan de hand is.
Wat normaal is, verschilt per persoon. Je leeftijd, je conditie en of je een man of vrouw bent spelen allemaal mee. Een lage hartslag bij een vrouw kan dus prima gezond zijn, net als bij een goed getrainde man. Daarom is het handig om te weten wat voor jou gebruikelijk is, zodat je een verandering sneller opmerkt.
Je meet je hartslag in rust het eerlijkst 's ochtends, voordat je opstaat en voor je eerste kop koffie. Leg twee vingers in je hals of op je pols en tel een minuut lang mee. Doe dit een paar dagen achter elkaar, dan krijg je een betrouwbaar beeld. Merk je dat je waarde de laatste tijd verandert zonder dat je meer bent gaan sporten, dan is dat een reden om even bij stil te staan.
Is een lage hartslag dodelijk?
Veel mensen typen 's avonds in stille paniek "lage hartslag dodelijk" in hun telefoon. Begrijpelijk, want je hart voelt als iets waar je liever niet aan sleutelt. Toch is een lage hartslag lang niet altijd gevaarlijk, en zeker niet meteen dodelijk.
Waar je wel op moet letten, zijn de klachten eromheen. Word je duizelig, val je flauw, zie je zwarte vlekken voor je ogen of ben je opeens erg kortademig? Dan hoort dat beoordeeld te worden. Aanhoudende of plotselinge klachten? Laat het altijd door je huisarts beoordelen. Een arts kan met een eenvoudig hartfilmpje uitsluiten dat er iets lichamelijks speelt, zoals een traag werkende schildklier of een hartritmestoornis.
Zit de angst voor je hart je in de weg? In een vrijblijvend adviesgesprek bespreken we je situatie. Onze 50+ ervaren coaches denken graag met je mee.
Vraag een adviesgesprek aanHoe stress en burn-out je hartslag kunnen vertragen
Meestal jaagt stress je hartslag juist omhoog. Maar bij langdurige spanning kan het omslaan. Je zenuwstelsel raakt uitgeput en zet als het ware de rem erop, waardoor je een trage hartslag door stress kunt krijgen.
Dat gaat vaak samen met bekende signalen. Je bent constant moe, je voelt je lusteloos en soms zelfs een beetje afwezig. Een lage hartslag en slaperig zijn gaan dan hand in hand: je lichaam heeft te lang aangestaan en schakelt terug naar de laagste stand.
De mensen die dit bij ons herkennen zijn vaak hardwerkende professionals, ouders en ondernemers. Mensen die gewend zijn om door te gaan, ook als het even niet meer lekker loopt. Juist daarom voelen ze het pas wanneer hun lichaam op de rem trapt en de energie echt op is.
Bij aanhoudende spanning maakt je lichaam veel cortisol aan. Op korte termijn houdt dat je scherp. Blijft de druk maandenlang, dan raakt je zenuwstelsel overbelast en reageert je lijf soms met een lagere hartslag in plaats van een hogere.
Soms zit het ook deels tussen je oren. Voel je voortdurend je pols en schrik je van elke slag, dan ga je piekeren over je hart. Dat piekeren voedt de spanning weer. Lukt het je niet om die gedachtenmolen stil te zetten, lees dan hoe je kunt stoppen met piekeren. Verloopt het bij jou juist andersom en schiet je hartslag omhoog? Dan lees je meer over een hoge hartslag.
Zo krijg je je hartslag weer stabiel
Stel je voor: je wordt wakker met een lijf dat rustig aanvoelt, niet suf en niet opgejaagd. Voor veel mensen komt dat dichterbij zodra de spanning eronder afneemt. Deze vijf dingen helpen daarbij.
Begin bij de bron en zet in op stress verlagen. Een lage hartslag door stress is een serieus signaal, geen detail om weg te wuiven. Zoek uit wat je energie leegtrekt en pak dat aan.
Werk daarnaast aan beter slapen. Tijdens je slaap herstelt je hart en komt je systeem tot rust. Uitgerust wakker worden maakt je overdag ook beter bestand tegen spanning.
Ga dagelijks bewegen, het hoeft niet zwaar. Een stevige wandeling, fietsen of dansen door de kamer helpt je lijf om spanning te verwerken en verbetert de doorbloeding.
Kijk of je je agenda kunt leegmaken. Niemand kan de hele week aanstaan. Ruimte en tijd voor jezelf zijn geen luxe, maar een voorwaarde om te herstellen.
En oefen met rustig ademhalen. Adem een paar minuten langer uit dan in. Je lichaam leest dat als veilig en haalt de druk van je systeem af.
Voel je dat je vastzit? We helpen al 10.000+ mensen door stress- en burn-outklachten heen. Geen verkooppraatje, een eerlijk gesprek over jouw situatie.
Bespreek je situatieWanneer je er niet te lang mee moet blijven lopen
Een keer een lage hartslag na een pittige periode hoort erbij. Maar zit het gevoel er weken achter elkaar, of stapelen klachten als duizeligheid, vermoeidheid en lusteloosheid zich op, dan is dat een signaal om iets te doen. Laat een verstoorde hartslag altijd eerst medisch checken, zodat een lichamelijke oorzaak is uitgesloten.
Want elke maand dat je de spanning negeert, zakt die dieper weg. Herstel duurt dan langer en kost meer energie. Met 10+ jaar ervaring en 50+ coaches door heel Nederland zien we elke week hoeveel rust er terugkomt zodra de oorzaak wordt aangepakt in plaats van het symptoom.
Klaar voor een eerste stap?
Een vrijblijvend adviesgesprek kost je niets en verplicht je tot niets. We luisteren naar jouw situatie, koppelen je aan een passende coach en jij beslist daarna zelf of coaching past. Met 10+ jaar ervaring helpen we mensen elke week opnieuw weer in beweging.
Plan een vrijblijvend adviesgesprekBronnen
- Ik heb stress (Thuisarts.nl, NHG)
- Ik heb hartkloppingen (Thuisarts.nl, NHG)
- Hartritmestoornissen (Hartstichting)
Geschreven door
Team Meulenberg Training & Coaching
Achter Team Meulenberg Training & Coaching staat een landelijk netwerk van professioneel opgeleide stress- en burn-outcoaches. In ruim tien jaar hebben we meer dan 10.000 mensen door heel Nederland begeleid, terug naar rust, energie en werkplezier, met een aanpak die bewegen in de natuur combineert met persoonlijke begeleiding.
Onze coaches zijn opgeleid en gecertificeerd in onder meer stress- en burn-outcoaching en oplossingsgerichte coaching, en werken vanuit jarenlange praktijkervaring met mensen die vastliepen en weer in balans kwamen. Lees meer over ons team en onze werkwijze.
Veelgestelde vragen
Blijf je na het lezen met vragen zitten? Dit zijn de antwoorden die anderen op weg hielpen.
Dat verschilt per persoon en hangt af van hoe lang de spanning al speelt. Bouw je op tijd rust, beweging en slaap in, dan merken veel mensen binnen enkele weken verbetering. Is de spanning al maanden opgestapeld, dan kost herstel meer tijd. Hoe langer je doorgaat zonder de oorzaak aan te pakken, hoe dieper de vermoeidheid wegzakt en hoe langer je lichaam nodig heeft om weer bij te trekken.
Ja, dat kan. Als je zenuwstelsel langdurig overbelast raakt, schakelt je lichaam soms terug in plaats van op te jagen. Een trage hartslag in combinatie met aanhoudende vermoeidheid, lusteloosheid en een suf gevoel is vaak een teken dat je al langere tijd over je grenzen gaat. Merk je dit patroon bij jezelf, dan is het verstandig er niet te lang mee te blijven lopen.
Dat gevoel ontstaat doordat je lichaam bij langdurige stress terugschakelt naar de laagste stand. Je hart klopt langzamer, waardoor er soms iets minder bloed en zuurstof snel rondgaat, en dat kan zich uiten in slaperigheid of een licht duizelig gevoel bij opstaan. Bij aanhoudende of heftige duizeligheid laat je dit eerst medisch checken, zodat je zeker weet dat er geen lichamelijke oorzaak meespeelt.
De gezonde bandbreedte, ongeveer 60 tot 100 slagen per minuut in rust, geldt voor iedereen, maar wat normaal is voor jou hangt ook af van leeftijd, conditie en geslacht. Een lage hartslag bij een vrouw kan net zo goed op een goede conditie wijzen als bij een man. Belangrijker dan de exacte waarde is of je waarde verandert ten opzichte van wat voor jou gebruikelijk is, zonder dat je meer bent gaan sporten.
Dagelijks bewegen, ook rustig zoals een stevige wandeling, helpt je lijf om opgebouwde spanning te verwerken en verbetert de doorbloeding. Bij Meulenberg Training & Coaching zetten we wandelcoaching daarom bewust in als onderdeel van de BERG-methode: buiten bewegen en tegelijk werken aan de onderliggende spanning maakt herstel vaak concreter voelbaar dan alleen stilzitten en praten.
